Porzuć Frankensteina: 2 pre‑Code horrory z lat 30., które są dziwniejsze i straszniejsze (Doctor X, Mad Love)
Jeśli lubisz stare horrory i chcesz czegoś bardziej niepokojącego niż klasyczne Frankenstein, spróbuj dwupaku z lat 30.: Doctor X (1932) i Mad Love (1935). Oba filmy pochodzą z okresu pre-Code, a więc poruszają tematy i pokazują obrazy, których później zakazywał kodeks produkcyjny Hollywood.
Doktor X (1932)
Doctor X to film z 1932 roku w reżyserii Michaela Curtiza. W rolach występują Lionel Atwill i Fay Wray. Film zrealizowano częściowo w two-strip Technicolor, co daje mu specyficzne, zielonkawo‑różowe zabarwienie obrazu.
Fabuła łączy elementy kryminału i horroru. Seria okrutnych, kanibalistycznych morderstw przypada na pełnię księżyca, więc początkowo wygląda to jak sprawka potwora. Jednak śledztwo skupia podejrzenia na grupie ludzi wokół psychiatry Dr. X. W efekcie film bawi się konwencją potwora kontra człowiek i stawia na napięcie wynikające z ludzkich motywacji.
Ponadto warto zauważyć, że aktorsko i reżysersko film ma związek z późniejszymi klasykami: Curtiz zrobił potem m.in. Casablanca, a Fay Wray pojawiła się w King Kong.
Mad Love / Szalona miłość (1935)
Mad Love z 1935 roku to bardziej psychologiczny i obsesyjny horror. Główne role to Colin Clive jako Stephen Orlac i Peter Lorre jako Dr. Gogol. Film opiera się na prostym, lecz skutecznym pomyśle: po wypadku Orlac traci ręce, które następnie zostają przeszczepione — są to ręce cyrkowca‑miota‑nożami.
W rezultacie opowieść koncentruje się na obsesji chirurga, który pożąda żony Orlaca, oraz na zmaganiach samego bohatera z nowymi, niepokojącymi kończynami. Film stawia na nastrój i obecność Lorre’a, co czyni go intensywnym i nieco klaustrofobicznym doświadczeniem.
Dlaczego te filmy działają razem?
Oba tytuły eksplorują granicę między potworem a człowiekiem, ale robią to z różnych stron. Doctor X używa konwencji kryminalnej i kolorystyki, aby zmylić widza. Natomiast Mad Love pokazuje, jak medycyna i obsesja mogą stworzyć „potwora” w normalnej postaci. Razem dają ciekawy kontrast: tajemnica versus obsesja.
Gdzie oglądać
Oba filmy można wypożyczyć lub kupić w serwisach cyfrowych. Na przykład dostępne są na Amazon oraz na Apple TV. Mad Love bywa dostępny za darmo na serwisie Fawesome, jednak trzeba uważać na błędne proporcje obrazu tamtego materiału.
W dodatku Doctor X ma ciekawy muzyczny smaczek kulturowy: jego tytuł pojawia się w refrenie otwierającym The Rocky Horror Picture Show. Zobacz oryginalny fragment:
Na marginesie, jeśli chcesz przeczytać o wpływie klasycznych potworów z Universal, warto zajrzeć na stronę z przeglądem tych postaci.
Więcej informacji i kontekst znajdziesz także w artykule na Monster Complex o klasycznych potworach.
